هیچ کس نباید از سپهر تعلیم و تربیت جا بماند

به گزارش خبرنگار ایکنا، سیدجواد حسینی، رئیس سازمان بهزیستی کشور صبح امروز، چهارشنبه اول مهر، طی سخنانی در آئین بازگشایی مدارس متمرکز استثنایی کشور که در محل مجتمع استثنایی سروش تهران برگزار شد، با اشاره به احساس دوگانه شادی و اندوه در روز بازگشایی مدارس، اظهار کرد: بازگشایی حضوری مدارس پس از دوره ای از تعطیلی و وقفه های ناشی از جنگ، کرونا و حوادث طبیعی و غیرطبیعی، موجب خرسندی است؛ چراکه این وقفه ها آسیب جدی به روند یادگیری در جامعه وارد کرده بود و امروز با تلاش نظام تعلیم و تربیت و مدیران و همکاران آموزش و پرورش، شاهد بازگشایی مدارس به صورت حضوری هستیم.

وی افزود: در کنار این احساس شادی، اندوه عمیقی نیز در این روز وجود دارد. به یاد 168 دانش آموز دختر و پسر شهیدی که جان خود را از دست دادند، باید این روز را با حسی از اندوه نیز گرامی بداریم. این دو احساس، هر دو مقدس هستند و بخشی از واقعیت امروز جامعه ما را شکل می دهند.

رئیس سازمان بهزیستی کشور با اشاره به جایگاه آموزش و پرورش استثنایی در نظام تعلیم و تربیت، گفت: در محضر استاد برجسته تعلیم و تربیت ایران و بنیانگذار آموزش و پرورش استثنایی، شایسته نیست درباره مبانی تعلیم و تربیت سخن بگوییم؛ با این حال، دکتر غلامعلی افروز در ابتدای مسیر فعالیت من در حوزه آموزش کودکان استثنایی، جمله ای به من گفتند که همواره آن را به یاد داشته ام: «اساتید ارجمند کوتاه سخن می گویند، اما سرمشق اند.»

حسینی با اشاره به سه نکته مهم درباره جایگاه آموزش و پرورش استثنایی، تصریح کرد: نخست اینکه نباید تصور کنیم آموزش و پرورش استثنایی صرفاً به دانش آموزان با نیاز های ویژه خدمت ارائه می کند. سنجش آمادگی تحصیلی و سلامت جسمانی، مراکز اختلالات یادگیری و بسیاری از خدمات این سازمان، در واقع برای همه دانش آموزان و در راستای تحقق آموزش و پرورش فراگیر است.

وی ادامه داد: نکته دوم این است که سازمان آموزش و پرورش استثنایی را می توان مینیاتور و تصویری کوچک از کل نظام تعلیم و تربیت دانست. در سایر بخش های آموزش و پرورش، هر معاونت بخشی از این نظام را مدیریت می کند، اما در آموزش و پرورش استثنایی، مجموعه ای از فعالیت های آموزشی و پرورشی در کنار فرایند های توانبخشی وجود دارد.

رئیس سازمان بهزیستی کشور با تأکید بر اینکه کیفیت آموزش و پرورش دانش آموزان با نیاز های ویژه، شاخص مهمی برای ارزیابی کیفیت کل نظام تعلیم و تربیت است، اظهار کرد: در بسیاری از نظام های آموزشی جهان، میزان موفقیت یا ناکامی نظام تعلیم و تربیت را می توان با وضعیت آموزش کودکان استثنایی سنجید. اگر در این حوزه ناتوانی و بی کیفیتی حاکم باشد، نشان دهنده ضعف و پایین بودن کیفیت کل نظام تعلیم و تربیت است و اگر در این حوزه توانمندی و کیفیت استاندارد وجود داشته باشد، می توان گفت نظام تعلیم و تربیت نیز از کیفیت مناسبی برخوردار است.

حسینی افزود: برای ارزیابی کیفیت جامعه، سلامت اجتماعی و سرمایه اجتماعی نیز می توان به وضعیت آموزش و پرورش کودکان با نیاز های ویژه توجه کرد؛ زیرا مدارس امروز، جامعه فردا را شکل می دهند.

وی با اشاره به تغییر رویکرد از مدل پزشکی به مدل اجتماعی در حوزه معلولیت، گفت: در مدل پزشکی، تمرکز بر رفع نقص و محدودیت فرد است؛ اما در مدل اجتماعی، تفاوت های انسانی به رسمیت شناخته می شود و افراد دارای نیاز ها و استعداد های متفاوت هستند. در این رویکرد، به جای آنکه صرفاً تلاش کنیم نقص فرد را برطرف کنیم، باید محیط مدرسه و جامعه را فراگیر، مناسب، ایمن و در دسترس کنیم تا افراد بتوانند توانایی های خود را در تعامل با محیط به ظهور برسانند.

رئیس سازمان بهزیستی کشور تأکید کرد: اگر جامعه ای فراگیر، عادلانه، در دسترس، ایمن، بدون مانع و برخوردار از امکان حضور همگانی نباشد، مسئله در فرد نیست، بلکه محیط و جامعه با مشکل مواجه است.

حسینی با اشاره به ضرورت تغییر رویکرد از «مناسب سازی» به «دسترس پذیری»، اظهار کرد: به عنوان دبیر ستاد مناسب سازی کشور، از ابتدا تأکید کرده ام که باید نگاه خود را از مناسب سازی صرف به سمت دسترس پذیری تغییر دهیم. مفهوم دسترس پذیری این است که جامعه و محیط باید دوستدار انسان باشد و همه افراد، از جمله کودکان، افراد دارای معلولیت و سالمندان، بتوانند بدون مانع و به صورت برابر از امکانات جامعه استفاده کنند.

وی افزود: در همین راستا، تاکنون 19 شهر کشور به عنوان شهر های دوستدار انسان انتخاب شده اند تا زمینه دسترس پذیری و استفاده برابر همه شهروندان از امکانات شهری فراهم شود.

رئیس سازمان بهزیستی کشور با اشاره به همکاری این سازمان با آموزش و پرورش استثنایی، گفت: نظام تعلیم و تربیت نیز با همت مدیران و مسئولان، از جمله آقای قاسمی، به سمت دسترس پذیری مدارس با رویکرد تلفیقی و فراگیر حرکت خواهد کرد و سازمان بهزیستی با تمام ظرفیت در این مسیر همکاری خواهد داشت.

حسینی از اجرای طرح های مشترک میان مراکز توانبخشی و مدارس خبر داد و افزود: یکی از برنامه های مهم، اجرای طرح «مرکز ـ مدرسه» است که بر اساس آن، نزدیک ترین مرکز توانبخشی به مدرسه، بخشی از فرایند آموزشی و تربیتی مدرسه خواهد بود و خدمات توانبخشی مورد نیاز دانش آموزان را ارائه خواهد کرد.

وی همچنین با اشاره به ضرورت یکپارچه سازی اطلاعات در حوزه سنجش، اظهار کرد: در حال حاضر اطلاعات موجود در نظام سنجش به صورت جزیره ای است و با همکاری سازمان آموزش و پرورش استثنایی و وزارت بهداشت، تلاش می کنیم این اطلاعات به یکدیگر متصل و یکپارچه شود. نخستین نتیجه این اقدام، امکان مداخلات به موقع و استفاده از «دوران طلایی» برای ارائه خدمات مؤثر در نظام تعلیم و تربیت خواهد بود.

رئیس سازمان بهزیستی کشور تأکید کرد: هدف ما حرکت به سمت «مدرسه بدون دیوار» است؛ مدرسه استثنایی باید با خانه و جامعه پیوند داشته باشد و مدرسه محله ای، محله مدرسه ای و جامعه مدرسه ای شکل بگیرد. مدرسه باید با خانواده و جامعه ارتباط مستمر داشته باشد.

حسینی همچنین بر ضرورت ایجاد «مدرسه بدون شکست» تأکید کرد و گفت: مدرسه نباید محلی باشد که در آن برخی دانش آموزان موفق و برخی شکست خورده، برخی بااستعداد و برخی بی استعداد یا برخی رو به رشد و برخی عقب مانده تلقی شوند. مدرسه باید محیطی باشد که همه انسان ها با وجود تفاوت ها و استعداد های گوناگون در آن پذیرفته شوند و زمینه رشد و شکوفایی همه آنان فراهم شود.

وی با اشاره به دانش آموزان بازمانده از تحصیل، افزود: حدود 2800 نفر از این دانش آموزان تحت پوشش سازمان بهزیستی قرار دارند و امسال با اجرای یک طرح ویژه تلاش می کنیم همه آنان را به چرخه تحصیل بازگردانیم. برای هر دانش آموزی که به مسیر تحصیل بازگردد، مبلغ دو میلیون تومان کمک تشویقی ماهانه در نظر گرفته خواهد شد.

رئیس سازمان بهزیستی کشور در ادامه از ایجاد پردیس توانمندسازی برای کودکان کار و خیابان خبر داد و گفت: با استفاده از اتوبوس های «جابز» به محیط های آسیب پذیر مراجعه می کنیم و تلاش داریم خدمات آموزشی و تربیتی را به این کودکان ارائه دهیم تا آنان نیز به چرخه تعلیم و تربیت بازگردند.

حسینی در پایان تصریح کرد: هیچ کس نباید از سپهر تعلیم و تربیت جا بماند و همه افراد باید فرصت حضور و رشد در نظام آموزشی را داشته باشند. امیدواریم با تلاش و همکاری مجموعه های مسئول، گام های مؤثری در مسیر ارتقای کیفیت تعلیم و تربیت، ایجاد جامعه ای سالم تر و دستیابی به جامعه ای توسعه یافته تر برداشته شود.

انتهای پیام